Kompaniya vakansiya ochganda eng qiyini nomzodlarni topish bo‘lib tuyuladi. Amalda bu jarayonning boshlanishi xolos.
Tasavvur qiling: vakansiyaga 150 ta javob keldi. Har bir rezyumeni ko‘rib chiqish atigi 3 daqiqa olsa ham, rekruterga faqat dastlabki tahlil uchun 7 soatdan ko‘proq vaqt kerak bo‘ladi. Keyin nomzodlar bilan bog‘lanish, telefon orqali suhbatlar o‘tkazish va shundan keyingina eng mos mutaxassislarni rahbarga taqdim etish kerak.
Aynan shuning uchun preskrining zamonaviy rekrutmentning asosiy bosqichlaridan biri hisoblanadi.
Preskrining nima?
Preskrining (Pre-screening) – asosiy suhbatdan oldin nomzodni dastlabki baholash.
Uning maqsadi – nomzod vakansiyaning asosiy talablariga javob beradimi va tanlovning keyingi bosqichiga o‘tishga arziydimi, buni tezda aniqlash.
Shuni tushunish muhimki, preskrining to‘laqonli suhbat emas. Bu kompaniya va nomzodning o‘zi uchun ham vaqtni tejashga yordam beradigan qisqa tekshiruv bosqichi.
Preskrining qanday vazifalarni hal qiladi?
Asosiy vazifa ideal nomzodni topish emas, balki aniq nomuvofiqliklarni chiqarib tashlash.
Preskrining paytida rekruter odatda quyidagilarni aniqlaydi:
- ish qidirish dolzarbligini;
- vakansiyaga qiziqishni;
- kerakli sohadagi ish tajribasini;
- asosiy kasbiy ko‘nikmalar mavjudligini;
- chet tillarini bilish darajasini (agar lavozim uchun muhim bo‘lsa);
- ish haqi bo‘yicha kutishlarni;
- taklif qilinayotgan ish jadvaliga tayyorlikni;
- xizmat safarlari yoki ko‘chib o‘tish imkoniyatini;
- ishga chiqish muddatlarini.
Bunday suhbatdan keyin nomzodni to‘laqonli suhbatga taklif qilish kerakmi-yo‘qmi, aniq bo‘ladi.
Nima uchun bu bosqichni o‘tkazib yuborish mumkin emas?
Ba’zan kompaniyalar tanlovni tezlashtirishga intilib, darhol rahbar bilan suhbat tashkil qiladi.
Bir qarashda bu samarali yechimdek tuyuladi.
Ammo amalda rahbar bir necha soatini quyidagi nomzodlar bilan uchrashuvlarga sarflashi mumkin:
- byudjetdan ancha yuqori ish haqi kutayotganlar;
- ofisda ishlashga tayyor bo‘lmaganlar;
- taklifni faqat zaxira variant sifatida ko‘rayotganlar;
- majburiy kompetensiyalarga ega bo‘lmaganlar;
- kerakli muddatda ishga chiqishga tayyor bo‘lmaganlar.
Natijada jarayonning barcha ishtirokchilari vaqt yo‘qotadi.
Preskrining bunday vaziyatlarning oldini olishga yordam beradi.
Tajribali rekruter nimani baholaydi?
Rasmiy mezonlardan tashqari, birinchi suhbat davomida nomzod haqida qimmatli ma’lumot olish mumkin.
Masalan:
- odam vakansiyaga qanchalik qiziqqan;
- o‘z tajribasi haqida qanday gapiradi;
- fikrlarini qanchalik izchil bayon qiladi;
- uni ish o‘zgartirishni ko‘rib chiqishga nima undaydi;
- yangi ish beruvchidan nimalarni kutadi;
- karyera rejalari qanchalik real.
Bu tafsilotlar asosiy suhbatga yaxshiroq tayyorlanish va uni mazmunliroq qilishga yordam beradi.
Preskrining qancha davom etishi kerak?
Keng tarqalgan xatolardan biri – preskriningni bir soatlik to‘laqonli suhbatga aylantirish.
Optimal davomiylik – 10–20 daqiqa.
Bu vaqt quyidagilar uchun yetarli:
- asosiy talablarni tekshirish;
- nomzodning savollariga javob berish;
- o‘zaro qiziqish darajasini tushunish;
- keyingi bosqich haqida qaror qabul qilish.
Agar suhbat 40–60 daqiqaga cho‘zilsa, demak siz preskrining emas, balki suhbat o‘tkazyapsiz.
Preskrining biznesga qanday yordam beradi?
To‘g‘ri tashkil etilgan preskrining quyidagilarga imkon beradi:
- nomuvofiq suhbatlar sonini qisqartirish;
- rahbarlar yukini kamaytirish;
- ishga olish jarayonini tezlashtirish;
- vakansiyalarni tezroq yopish;
- taqdim etilayotgan nomzodlar sifatini yaxshilash;
- taklif qabul qilinish ehtimolini oshirish.
Samara ayniqsa ommaviy tanlovda yoki tanqis mutaxassislar bilan ishlashda sezilarli bo‘ladi, bu yerda qaror qabul qilish tezligi hal qiluvchi rol o‘ynaydi.
Human and Capitalda preskriningni qanday o‘tkazamiz
Biz uchun preskrining – rezyumeni rasmiy tekshirish emas.
Nomzodni mijozga taqdim etishdan oldin biz nafaqat uning kasbiy tajribasini, balki motivatsiyasi, karyera kutishlari va taklif qilinayotgan shartlarga tayyorligini ham tushunishga harakat qilamiz.
Biz albatta quyidagilarni muhokama qilamiz:
- nomzod nima uchun ish o‘zgartirishni ko‘rib chiqmoqda;
- uni qanday loyihalar qiziqtiradi;
- qaysi shartlar u uchun muhim;
- vakansiya uning kasbiy kutishlariga mos keladimi;
- u tanlovning barcha bosqichlaridan o‘tishga tayyormi.
Bunday yondashuv buyurtmachiga shunchaki rezyume bo‘yicha mos profillarni emas, balki vakansiyaga haqiqatan qiziqqan va oldinga harakat qilishga tayyor nomzodlarni yuborish imkonini beradi.
Preskrining – vaqtga hurmat
Yaxshi rekrutment – o‘tkazilgan suhbatlar soni emas, balki qabul qilingan qarorlar sifati.
Har bir ortiqcha bosqich, natijasiz har bir uchrashuv – kompaniya, rahbar va nomzod uchun yo‘qotilgan vaqt.
Shuning uchun preskriningni qo‘shimcha byurokratiya deb qarash mumkin emas. Bu ishga olish jarayonini tezroq, shaffofroq va samaraliroq qilishga yordam beradigan vosita.
Xulosa o‘rniga
Mutaxassislar uchun raqobat yuqori bo‘lgan sharoitda ishga olish tezligi ish beruvchining asosiy afzalliklaridan biriga aylanadi. Ammo tezlik sifat hisobiga erishilmasligi kerak.
Aynan preskrining bu ikki vazifa o‘rtasida muvozanat topish imkonini beradi. U mos kelmaydigan nomzodlarni tezda saralash, haqiqatan istiqbolli mutaxassislarga e’tibor qaratish va tanlov jarayonini barcha ishtirokchilar uchun qulayroq qilishga yordam beradi.
Yaxshi preskrining – nomzodga shunchaki birinchi qo‘ng‘iroq emas. Bu sifatli rekrutmentning poydevori va ishga olishda vaqtni tejashning eng samarali vositalaridan biri.
Batafsil – xodimlarni tanlash sahifasida.
